• YARIM ALTIN
    8.317,00
    % 0,06
  • AMERIKAN DOLARI
    32,9952
    % -0,03
  • € EURO
    36,0017
    % -0,09
  • £ POUND
    42,9794
    % 0,00
  • ¥ YUAN
    4,5527
    % -0,07
  • РУБ RUBLE
    0,3735
    % -0,02
  • BITCOIN/TL
    2097548,332
    % 3,32
  • BIST 100
    11.064,85
    % 0,37

Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi geliyor

Tamamlayıcı Emeklilik Sistemi geliyor

Bireysel Emeklilik Sistemi’nde (BES) çalışanların, patronları tarafından BES’e dahil edilmesine imkan tanıyan otomatik iştirak sistemi, 2017 yılında başlamıştı. Buna nazaran, tüm çalışanların maaşlarından yüzde 3 kesilerek, BES’e aktarılıyor çalışan isterse sistemde kalarak, tasarruf ediyor; istemezse de sistemden ayrılıyor.

Sözcü’de yer alan habere nazaran TES, emeklilikte oluşacak gelir kaybını telafi edecek, çalışma devrindeki ömür standartlarını müdafaayı sağlayacak ek emeklilik gelirinin oluşmasını ve hane halkı tasarruflarının artırılmasını amaçlayan bir sistem olarak kurgulandı.

TES, çalışan, patron ve devlet tarafından, çalışanın kişisel hesabına yapılacak nakdi katkıların emeklilik yatırım fonlarında yatırıma yönlendirileceği ve bu fonların seçiminin ve birikimlerin fonlar ortasındaki dağılımının çalışan tarafından yapılacağı bir ikinci basamak emeklilik sistemi olarak planlandı.

Dileyen kişi TES’e geçiş yapabilecek

Kamuoyuna bahisle ilgili daha evvel yansıyan sistem çalışmalarına nazaran kapsam dahilindeki tüm çalışanlar karma TES’e dahil olacak, sonra dileyen kişi isteğe bağlı TES’e geçiş yapabilecek. Kanunun yürürlüğe girmesiyle tüm çalışanların kıdem tazminatına tabi geçmiş periyoda ait hakları birebir halde korunacak. Çalışanın bu tarihten evvelki çalışma müddetlerine ait kıdem tazminatına ait hakları teminata alınarak karma TES’e geçiş yapılacak. Kıdem tazminatını hak edecek halde işten ayrılan çalışan, geçmiş kıdem tazminatını alabilecek, ayrıyeten yeni sisteme bir transfer yapılmayacak.

Kıdem tazminatı sisteminde brüt fiyatının yüzde 8,33’ünü kıdem tazminatı olarak alan personel, karma TES’te yüzde 5,33’ü kıdem tazminatı, yüzde 3’ü patron katkısı olmak üzere toplamda yüzde 8,33’lük hakka sahip olacak. Yüzde 3’lük patron katkısı ferdî fon hesabında toplanacak.

Mevcut durumda çalışan istifa ettiğinde yüzde 8,33’lük kıdem hakkının tümü yanarken, karma TES’te ferdî fon hesabındaki yüzde 3’lük hakkı gizli kalacak. Çalışanların karma TES’e geçmeden evvelki kıdem tazminatı hakkı da gizli olacağından rastgele bir hak kaybı kelam konusu olmayacak.

İsteğe bağlı TES kapsamında ferdî fon hesabında biriken fiyat, çalışanın birtakım istisnalar dışında her durumda ve tıpkı iş yerinde 1 yıldan fazla çalışması kaydıyla işten kendisi ayrılması şartlarında da kazanılmış hakkı olacak.

Çalışanın durumu ne olacak?

Çalışan haklı fesih sebebi dışında işten çıkarılır yahut istifa ederse ferdi fon hesabında çalıştığı son firmadaki periyoduna ilişkin biriken meblağı motamot korunacak.

Çalışma müddeti bir yıldan fazla ise iş yahut hizmet akdi ahlak ve güzel niyet kurallarına uyulmadığı hallerde feshedilen çalışanın, son firmasındaki çalışma müddeti için oluşan patron katkı hissesi ve devlet katkısının fonda biriken meblağının yüzde 50’si ferdî fon hesabında korunurken yüzde 50’si TES sigorta hesabına aktarılacak. Bu meblağ, varsa tüzel süreç katılaşana kadar çalışanın hesabında blokeli olarak bekletilecek.

Bir yıldan daha az müddette iş yahut hizmet akdi feshedilen yahut istifa ederek işten ayrılan çalışanın patron katkı hissesi ve devlet katkısı TES sigorta hesabına aktarılacak ve bu meblağ, varsa türel süreç katılaşıncaya kadar çalışanın hesabında blokeli olarak tutulacak.

Katkı oranları nasıl olacak?

Karma TES’te yüzde 5,33’lük kıdem hakkı ve yüzde 3 patron katkısı alınırken, isteğe bağlı TES’te yüzde 4 patron katkısının yanı sıra yüzde 1 (asgari prime temel kar üzerinden) devlet katkısı uygulanacak.

Sistemde çalışan katkısı, katkı hissesine temel aylık karı minimum fiyat olan çalışanlar için yüzde 0,5, katkı hissesine temel aylık yararı minimum fiyatla taban fiyatın iki katına kadar olan çalışanlar için yüzde 1,5, katkı hissesine temel aylık yararı taban fiyatın iki katından fazla olan çalışanlar için yüzde 2,5 olarak belirlendi. Çalışanın talepte bulunması halinde, çalışan katkı hissesi, katkı hissesine temel aylık yararın yüzde 6’sına kadar artırılabilecek.

Çalışan fon seçimini kendisi yapacak

Bireysel hesaplara devlet katkısı ödemesi nakit olarak yapılacak. Ödeme, çalışılan ve patron ile çalışan katkı hisselerinin sisteme aktarıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar gerçekleştirilecek. Birikimler emeklilik yatırım fonları aracılığıyla pahalandırılacak. Çalışan fon seçimini kendisi yapacak, gerçek getiri buna nazaran oluşacak.

Emeklilik şirketlerine prim alacaklarını sigorta ettirme zaruriliği getirilecek. Ayrıyeten ahlak ve düzgün niyet kurallarına uymayan haller ve gibisi sebepler kapsamında işten çıkarılmış yahut 1 yıldan az çalıştığı iş yerinden istifa ederek ayrılmış çalışanlara ilişkin TES sigorta hesabına aktarılan meblağlar da sigorta maksadıyla kullanılacak.

Sistemden çıkış kuralları nasıl olacak?

İşçi şayet bir yıldan az çalıştığı işinden istifa ederse sırf çalışan katkısı kişisel fon hesabında kalacak. Bir yıldan uzun müddetli çalışılan işlerden istifa yoluyla ayrılma durumunda kişisel fon hesabına ödenen primler hiçbir sürece tabi tutulmadan kayıpsız formda hesapta yer almaya ve fonlarda nemalanmaya devam edecek. Çalışan, sistemden çıkış koşullarına bağlı olarak kısmi çıkış yahut emeklilik yaşında bunu alabilecek.

60 yaşını doldurmamış iştirakçilere, talep edilmesi halinde, bir keze mahsus olmak üzere evlilik, bir sefere mahsus olmak üzere işsiz kalınması, birinci konut edinimi ve ağır hastalık üzere sebeplerin her biri için, müracaat tarihindeki kişisel emeklilik hesabındaki birikim fiyatının yüzde 10’unu ve çoklu yararlanım halinde kısmi çekiş hallerinin tamamı için her halükarda kısmi çıkış oranının yüzde 20’sini geçmemek üzere defaten ödeme yapılabilecek.

Cayma ve ayrılma hakkı bulundurmayan bu sistemden büsbütün çıkış, emeklilik devri sona erdiğinde, çalışanın mevti yahut maluliyet durumlarında olacak. Çalışan, emekli olduğunda kendisine bağlanacak aylık mühleti bittiğinde sistemden çıkmış olacak.

Çalışanın ferdi fon hesabındaki hakkı gizli olacak

Çalışan bir gün bile çalışmış olsa ferdi fon hesabındaki hakkı gizli olacak. Patron tarafından işten çıkarılmış olsa bir günlük çalışması karşılığı TES katkısı hesabında duracak.

Kişi emekli olduğunda hesabında biriken meblağın yüzde 25’ine kadar toplu ödeme alabilecek. Kişisel fon hesabında kalan fiyat aylık olarak ödenecek.

Tamamlayıcı emeklilik yaşı 60 olarak belirlendi

TES ikinci basamak emeklilik sistemi olarak kurgulandı. Hasebiyle Toplumsal Güvenlik Kurumu (SGK) kapsamındaki birinci sütun emeklilik sistemiyle ayrışıyor. Çalışan emeklilik yaşı geldiğinde SGK’den emekli olacak, ayrıyeten 60 yaşına geldiğinde TES kapsamında ikinci emekli aylığını alacak. Kişi, iki emekli aylığını da rastgele bir kesinti, oransal azalma olmadan tıpkı anda alabilecek.

Tamamlayıcı emeklilik yaşı 60 olarak belirlendi ancak emekli olmak için rastgele bir müddet koşulu bulunmuyor. Çalışan ismine ödenen katkılar kişinin ferdi fon hesabında yer aldığı için her çalışan emeklilik yaşını doldurduğunda hesabındaki birikime hak kazanmış olacak. Diğer bir deyişle 5 yıl çalışana da 30 yıl çalışana da 60 yaşını doldurduğunda kişisel fon hesabındaki birikim kapsamında ödeme yapılacak.

Kaynak: Dunya.com

Adana escort Ankara escort izmir escort aliağa escort balçova escort bayındır escort bayraklı escort bergama escort beydağ escort bornova escort buca escort çeşme escort çiğli escort dikili escort foça escort gaziemir escort güzelbahçe escort karabağlar escort karaburun escort karşıyaka escort kemalpaşa escort kiraz escort kınık escort konak escort menderes escort menemen escort narlıdere escort ödemiş escort seferihisar escort selçuk escort tire escort torbalı escort urla escort bostanlı escort mavişehir escort alsancak escort üçyol escort bursa escort altınşehir escort gemlik escort görükle escort gürsu escort inegöl escort kestel escort mudanya escort nilüfer escort orhangazi escort soğanlı escort yıldırım escort antalya escort akseki escort aksu escort belek escort demre escort döşemealtı escort elmalı escort finike escort gazipaşa escort gündoğmuş escort ibradı escort kaş escort kemer escort kepez escort konyaaltı escort korkuteli escort kumluca escort lara escort manavgat escort muratpaşa escort serik escort alanya escort Eskişehir escort Gaziantep escort İstanbul escort Nişantaşı escort Şerifali escort Maltepe escort Sancaktepe escort Eyüpsultan escort Şişli escort Kayaşehir escort Büyükçekmece escort Beşiktaş escort Mecidiyeköy escort Zeytinburnu escort Sarıyer escort Bayrampaşa escort Fulya escort Beyoğlu escort Başakşehir escort Tuzla escort Beylikdüzü escort Pendik escort Bağcılar escort Ümraniye escort Üsküdar escort Esenyurt escort Küçükçekmece escort Esenler escort Güngören escort Kurtköy escort Bahçelievler escort Sultanbeyli escort Ataşehir escort Kağıthane escort Fatih escort Çekmeköy escort Çatalca escort Bakırköy escort Kadıköy escort Avcılar escort Beykoz escort Kartal escort şirinevler escort Kayseri escort Kocaeli escort Gebze escort İzmit escort Malatya escort Manisa escort Mersin escort Muğla escort Bodrum escort Milas escort Dalaman escort Marmaris escort Fethiye escort Datça escort Samsun escort Atakum escort İlkadım escort Aydın escort Bolu escort Denizli escort Diyarbakır escort Düzce escort Konya escort Kütahya escort Sakarya escort