Covid-19 pandemisi sonrası “yeni normal”e geçiş yapılan 2022 yılı birebir vakitte jeopolitik istikrarsızlıklar, tedarik zinciri problemleri ve dünya genelinde enflasyon olgusuyla tüketicilerin kıymetli ölçüde etkilendiği bir yıl oldu. NielsenIQ bilgilerine nazaran, FMCG-hızlı tüketim eserleri perakendesi 2022’de kaydedilen güçlü büyüme ivmesini 2023’ün birinci yarısında da korudu.
Yılın birinci 6 ayında geçen yılın tıpkı periyoduna nazaran sigara ve alkol hariç FMCG pazarının yüzde 88’lik bir ciro büyümesi kaydettiğini söyleyen NielsenIQ Türkiye Genel Müdürü, Afrika ve Orta Doğu Analitik Lider Yardımcısı Didem Şekerel Erdoğan, FMCG pazarının güçlü ciro performansına birebir vakitte güçlü hacim performansının da eşlik ettiğini söylüyor.
Erdoğan, birinci 6 ayda besin kategorisinin yüzde 2, ferdî bakım ve konut paklık gruplarınınsa sırasıyla yüzde 10 ve yüzde 9 oranında hacimsel büyüme kaydettiğini söz ediyor. Didem Şekerel Erdoğan FMCG perakendesinde öne çıkan gelişmeleri DÜNYA’ya anlattı:
2023 yılında bireylerin satın alma davranışlarında nasıl bir değişim oldu?
Dünya genelinde bozulan fiyat istikrarının elbette tüketici davranışlarına da bir tesiri oluyor. Tüm ülkelerde görülen fiyat artışları, alışverişçi bütçesi üzerinde baskı yaparak alışverişçiyi daha temkinli olmaya sevk ediyor. Bu temkinli davranışın sonucu olarak alışverişçiler gerektiği vakit, gereken eseri, gerektiği kadar alıyor. Araştırmalarımıza nazaran, eser tercihleri de küçük paketlere yöneldi. Eser geliştirmede inovasyon da tüketici tercihlerindeki ehemmiyetini müdafaaya devam ediyor.
En fazla büyüme ve ilgiyi hangi kategorilerde gözlemlediniz?
Pazarda büyüme dinamiğine sahip kategorileri anlamak çok kıymetli. Atıştırmalık, içecek ve bakkaliye kümelerinin küresel büyümede başı çeken kategoriler olduğunu söyleyebilirim. Türkiye’de FMCG büyümesine baktığımızda ise bilhassa besin kategorisinin, besin başlığı altında da atıştırmalık, içecek ve yağ kümelerinin güçlü hacim ve ciro performansıyla büyümeyi öne taşıdıklarını görüyoruz.
Pandemi sürecine kıyasladığınızda e-ticareti nasıl değerlendiriyorsunuz?
E-ticaret, pandemi devrinde dünya genelinde güçlü büyümeler kaydederek toplam FMCG içindeki tartısını artırdı. “Yeni normal” devir olarak isimlendirilen 2022’deyse bu sürat olağanlaştı. E-ticaret, bu güçlü bazına karşın 2022 yılı toplamında yüzde 100’lük bir ciro büyümesi kaydetti. Büyüme bilhassa son aylarda daha da ivme kazandı. FMCG e-ticaret satışlarının 2023 yılına da güçlü bir başlangıç yaptığını ve geçen yılın birinci 6 ayına nazaran yüzde 122’lik bir büyüme kaydettiğini söz edebilirim.
Perakendeyi etkileyecek 10 trend
Didem Şekerel Erdoğan, perakendeyi ve alışverişçi davranışlarını belirleyecek 10 trendin öne çıktığını söylüyor ve perakendeyi etkileyecek trendleri sıralıyor:
Yeni alışverişçi ve tüketici: Pandemiden devralınan alışkanlıklar ve son periyottaki fiyat değişimlerinin tesiriyle alışverişçilerin daha çok mesken içi tüketime yönelmekte olduklarını görmekteyiz.
Kutuplaşmış tüketici: Tüketicilerin gelirlerini farklı biçimlerde etkileyen ekonomik şartların iki başka uçta tüketici profilinin oluşmasına neden olduğunu gözlemliyoruz. Bu nedenle üretici ve perakendecilerin eser portföylerini her iki kısmın gereksinimlerine da karşılık verecek formda tasarlamaya ihtimam göstermeleri gerekiyor.
Fiyat optimizasyonu: Geçmişte betimleyici ve tanımlayıcı durum tahlilleri ve tahminleme modelleri muhtaçlıkları karşılıyordu. Günümüzde maksatların belirlendiği ve ulaşılmak istenilen noktaya giden yolun tanım edildiği yeni yapay zeka tahlilleri bugünün ve geleceğin aydınlatılması konusunda çok değerli rol oynuyor. Gelir idaresinde dijitalleşme ve otomasyonun ön plana çıkacağını söylemek mümkün.
Kıymet algısının yine yapılanması: Güçlü ekonomik şartlarla karşı karşıya kalan tüketicinin fiyat-değer algısının artacağını bilhassa promosyon ve “her gün en düşük fiyat” (EDLP) istikametinde talebin artacağını öngörebiliyoruz. Lakin birebir vakitte, kutuplaşmış tüketici boyutunu da gözden kaçırmadan premium alternatifler de ek yararlar sunularak değerlendirilmeli.
Sağlıklı beslenmefiyat ikilemi: Sağlıklı beslenmenin alışverişçi gündemindeki yeri gün geçtikçe yükseliyor. Tüketiciye daha sağlıklı alternatifler sunmak muvaffakiyet açısından kritik. Ayrıyeten daha ucuz paketleme formülleri ve muadil içerikler kullanarak bu eserleri daha erişilebilir kılmak ve ana öğün yerine geçebilecek besleyici alternatifleri sunabilmek de başarıda belirleyici olacak.
Portföy mimarlığı devri: Tedarik zinciri problemleri dünya genelinde tüm dalları etkilemeye devam ediyor. Perakendecilerin süratli dönen kategoriyi büyütmeye yönelik artı satış getiren eserleri önceliklendirmesi, üreticilerin de portföylerini optimum eser sayısı düzeyinde yönetmeleri, stoksuzluk yaşamamak ve nakit akışını aktif yönetmek ismine kıymetli.
Çoklu kanal her yerde: Çabucak çabucak tüm dünyada bütünleşik bir alışveriş tecrübesi talep ediliyor. Bu tıpkı vakitte kolaylık tarafında de bir arayış. Bu arayışa çevik biçimde adapte olan ve çoklu kanal idaresini aktif bir biçimde gerçekleştiren üretici ve perakendeciler kazanacaklar.
Sağlıklı ve zinde olma arayışı: Tüketici davranışlarında hijyen alışkanlıkları devam ediyor. Ayrıyeten, fizikî ve ruhsal sıhhati muhafaza ve fit olma arayışı tüketici öncelikleri ortasında artan kıymete sahip. Bu arayışa hitap eden eser, hizmet ve irtibat geliştirmek firmalar için fırsat alanları yaratacak.
Sürdürülebilirlik: Yarını beklemeden bugüne dokunan, mahallî ve yöresel tahliller sunmak, etraf dostu-sürdürülebilir ambalaj ve bitki bazlı içerikler kullanmak, tüketiciyle duygusal bağ oluşturmak, sürdürülebilir iş modelleri yaratmak ve bunun irtibatını sağlamak perakendeci ve üreticilerin bir adım önde olmaları için büyük kıymet taşıyor.
İnovasyon: Yenilik, tüm tüketicilerin fakat bilhassa de Türk tüketicisinin beklediği ve açık olduğu bir olgu. Fiyatdeğer algısının öne çıktığı devirlerde inovasyon bir lüks olarak algılanmamalı. Aksine değişen gereksinimlere yönelik yaratıcı eser ve tahliller üretmek, farklı ve özgün bir ürün/hizmet portföyü sunmak ve şeffaflık rekabette müspet ayrışmak açısından kilit değere sahip.
Kaynak: Dunya.com