• YARIM ALTIN
    8.266,00
    % -0,96
  • AMERIKAN DOLARI
    32,3607
    % 0,17
  • € EURO
    34,4602
    % -0,71
  • £ POUND
    40,3340
    % -0,67
  • ¥ YUAN
    4,4720
    % 0,13
  • РУБ RUBLE
    0,3464
    % -0,16
  • BITCOIN/TL
    2032076,569
    % -6,21
  • BIST 100
    9.814,19
    % 0,59

Müteahhitler, torbada 2023 fiyat farkı da olsun istiyor

Müteahhitler, torbada 2023 fiyat farkı da olsun istiyor

Nurdoğan ARSLAN ERGÜN

Başta inşaat gereçleri olmak üzere girdi fiyatlarındaki yüksek artıştan yakınan müteahhitlik dalı, bilhassa kamu projelerinde fiyat farkı, tasfiye ve müddet uzatımı düzenlemeleri kapsamına 2023 yılının da dahil edilmesini talep ediyor. İnşaat maliyetlerinde yaşanan harikulâde artışın kamuya iş yapan müteahhitleri derinden etkilediğini söyleyen Türkiye Müteahhitler Birliği (TMB) Lideri Erdal Eren, “Kamu yatırımları için ayrılan ödenek yetersizliği, hak ediş tahsilatlarındaki gecikmeler, krediye erişimdeki kısıtlar ve kesimde nitelikli işgücü bulunmaması problemleriyle boğuşan müteahhitlik firmaları, işlerini devam ettiremeyecek noktaya geldi. Kamu müteahhitlerinin fiyat farkı, tasfiye ve mühlet uzatımı taleplerini ilgili bakanlıklarımızla paylaştık” dedi.

“Kapsam genişletilmeli”

Torba kanunda yer alan fiyat farkı düzenlemeleri kapsamının genişletilmesi davetinde bulunan Eren, şunları söyledi: “Özellikle zelzele bölgesinde üretimi devam eden işleri de dâhil edecek biçimde genişletilmesi; ayrıyeten, yüksek maliyet artışlarının yaşandığı 2023 yılı içerisinde yapılan imalatlara da fiyat farkı ödenmesi, mevcut metinde öngörüldüğü biçimde fiyat farkı ödemelerinin yalnızca 2024 yılında yapılacak imalatlarla hudutlu tutulması eksik bir düzenleme manasına gelir. Koşulsuz tasfiye imkanı sağlanması kesinlikle gerekli.

7491 sayılı Kanun ile 4735 sayılı Kamu İhale Kontratları Kanununa eklenen süreksiz unsur ile 1 Mart 2023 tarihinden evvel ihalesi yapılan ve bu hususun yürürlüğe girdiği tarih itibariyle devam eden üretim işlerine ait TL üzerinden yapılan mukavelelerde, kontratın 1 Ocak 2024 tarihinden 31 Aralık 2024 tarihine kadar gerçekleştirilen kısımları için ek fiyat farkı verilmesine karar verildi. Yürürlüğe giren düzenleme mevcut hali ile dalın beklentilerini karşılamıyor.”

“Sorun yıkıcı hale gelir”

Aksi takdirde önümüzdeki süreçte bu sorunun firmalar için daha da yıkıcı hale geleceğine işaret eden Eren, “Anadolu’nun dört bir tarafında yükleniciler projelerini yüksek borçlulukla tamamlamaya çalışıyor. Müteahhitlik firmalarının borçluluk oranları 2023 yılı boyunca yüksek seyretti, borç stokundaki artış da bariz biçimde devam etti. BDDK’nın bilgilerine nazaran Kasım 2023 prestijiyle dalda takipteki kredi hacmi 25,5 milyar TL olup takipteki kredi oranı yüzde 3,2” yorumunu yaptı.

Yüzde 335’lik maliyet artışı

Salgın, iktisat ve savaş üçgeninde güç bir süreçten geçen inşaat kesiminin son yıllarda yaşadığı en büyük sorunu temel girdi maliyetlerindeki yüzde 335’e varan artış olarak gösteren Eren, “İşçilikte yaklaşık yüzde 300, çimentoda yüzde 441, mazotta yüzde 391, asfaltın ana unsuru olan bitümde yüzde 227, inşaat demirinde yüzde 159 seviyelerine ulaşan bu artışlar faaliyetlerimizi sekteye uğrattı.

2024’te müteahhitlere kamu işi yok

Ayrıyeten makine/ekipman satın alma ve kiralama bedellerinde bilhassa sarsıntı sonrası yaşanan ağır talep yüzünden harika artışlar görüldü” değerlendirmesi yaptı. Öte yandan 2024 yılında müteahhitlerin kamu projelerinden iş alamayacağını söyleyen Erdal Eren, Cumhurbaşkanlığı’nın, 2024- 2026 periyoduna ait yatırım programı hazırlıkları ile ilgili Resmi Gazete’nin tekrarlanmış sayısında yayımlanan genelgeye nazaran, tasarruf önlemleri kapsamında zarurî haller dışında 2024 yılı yatırım programına yeni proje alınmayacağını hatırlattı.

Eren, “Bu karar kamuya iş yapan müteahhitlerimizin 2024 yılında kamudan yeni proje alamayacağını gösteriyor. Bu nedenle 2024 yılının Türk müteahhitlerinin yurt dışındaki başarılı işlerine daha fazla kıymet vereceği bir yıl olacağını düşünüyorum” dedi.

Ücretler 150 bin TL’ye çıktı çalışacak orta eleman yok

Türkiye Müteahhitler Birliği’nin (TMB), “Yeni Yüzyılda Eski Problemler, Zorluklara Karşın Gelen Başarılar” başlıklı, 2023 yılının son çeyreğine ait, “İnşaat Kesimi Tahlili Raporu” yayımlandı. Raporda, inşaatlarda çalışacak demirci, kalıpçı, iş makinesi operatörü ve düz emekçi üzere orta kademe eleman bulunmasında yaşanan külfetlere işaret edilerek, sorunun kalıcı tahlili için eğitim siyasetlerinde değişiklik yapılması tavsiye edildi.

Özellikle personellik endeksindeki artışın dikkat alımlı boyutlara ulaştığına işaret edilen raporda, bölümün 2023 yılı boyunca girdi maliyetlerindeki yüksek artışlardan etkilendiği, orta eleman meselesinin ise düzgünce derinleştiği belirtildi.

Raporda, “Sektörün orta eleman sorunu güzelce derinleşmiştir. İnşaatlarda istihdam edilmek üzere demirci, kalıpçı, iş makinesi operatörü, hatta düz emekçi üzere “mavi yaka” olarak nitelendirilen orta kademe eleman bulmakta zorluk yaşayan kesimde, fiyatlar yıl sonunda aylık 150 bin TL düzeylerine kadar çıkmıştır. Mevcut sistemde tamamı üniversiteye yönlendirilen gençlerin meslek ve sanat okullarına yönlendirilmesi, hem bölümün gereksinim duyduğu nitelik ve nicelikte elemana kavuşması, hem de ülkemizdeki işsizlik sıkıntısının tahliline katkı bakımından önemlidir” sözlerine yer verildi.

Yurt dışı iş hacmi 27.3 milyar $ oldu

Raporda, yurt dışı müteahhitlik hizmetleri kapsamında Ticaret Bakanlığı datalarına nazaran Türk müteahhitlik firmalarının 2023 yılında 389 projeyle 27 milyar 392 milyon ABD doları fiyatında yeni iş hacmine ulaştığı vurgulandı. Yurt dışında Türk müteahhitlerinin 2023 yılında en fazla yeni proje üstlendiği birinci 5 ülke Rusya Federasyonu (4,6 milyar ABD doları), Romanya (3,6 milyar ABD doları), Türkmenistan (3,3 milyar ABD doları), Suudi Arabistan (2,8 milyar ABD doları) ve Irak (1,4 milyar ABD doları) olarak sıralandı. Raporda, TÜİK datalarına nazaran inşaat bölümünde düşüşün yaşandığı istihdam sayılarının sarsıntı felaketinin tesiriyle artarak 2023 yılının üçüncü çeyreği prestijiyle tekrar 2 milyon şahsa ulaştığı ve kesimin istihdamdan aldığı hissenin yüzde 6,4 olduğu da vurgulandı.

Kaynak: Dunya.com

Adana escort Ankara escort izmir escort aliağa escort balçova escort bayındır escort bayraklı escort bergama escort beydağ escort bornova escort buca escort çeşme escort çiğli escort dikili escort foça escort gaziemir escort güzelbahçe escort karabağlar escort karaburun escort karşıyaka escort kemalpaşa escort kiraz escort kınık escort konak escort menderes escort menemen escort narlıdere escort ödemiş escort seferihisar escort selçuk escort tire escort torbalı escort urla escort bostanlı escort mavişehir escort alsancak escort üçyol escort bursa escort altınşehir escort gemlik escort görükle escort gürsu escort inegöl escort kestel escort mudanya escort nilüfer escort orhangazi escort soğanlı escort yıldırım escort antalya escort akseki escort aksu escort belek escort demre escort döşemealtı escort elmalı escort finike escort gazipaşa escort gündoğmuş escort ibradı escort kaş escort kemer escort kepez escort konyaaltı escort korkuteli escort kumluca escort lara escort manavgat escort muratpaşa escort serik escort alanya escort Eskişehir escort Gaziantep escort İstanbul escort Nişantaşı escort Şerifali escort Maltepe escort Sancaktepe escort Eyüpsultan escort Şişli escort Kayaşehir escort Büyükçekmece escort Beşiktaş escort Mecidiyeköy escort Zeytinburnu escort Sarıyer escort Bayrampaşa escort Fulya escort Beyoğlu escort Başakşehir escort Tuzla escort Beylikdüzü escort Pendik escort Bağcılar escort Ümraniye escort Üsküdar escort Esenyurt escort Küçükçekmece escort Esenler escort Güngören escort Kurtköy escort Bahçelievler escort Sultanbeyli escort Ataşehir escort Kağıthane escort Fatih escort Çekmeköy escort Çatalca escort Bakırköy escort Kadıköy escort Avcılar escort Beykoz escort Kartal escort şirinevler escort Kayseri escort Kocaeli escort Gebze escort İzmit escort Malatya escort Manisa escort Mersin escort Muğla escort Bodrum escort Milas escort Dalaman escort Marmaris escort Fethiye escort Datça escort Samsun escort Atakum escort İlkadım escort Aydın escort Bolu escort Denizli escort Diyarbakır escort Düzce escort Konya escort Kütahya escort Sakarya escort